Stel je voor: een planeet, bijna zo groot als de onze, die netjes rond een zon-achtige ster draait, en dit alles op een steenworp afstand van ons zonnestelsel. Klinkt als sciencefiction, toch? Maar wetenschappers hebben zojuist een kandidaat ontdekt – HD 137010 b – die op slechts 146 lichtjaar afstand ligt. Dit is geen verre stip, maar een echte kanshebber in onze kosmische achtertuin.
Waarom zou je je druk maken om een planeet die we met het blote oog toch niet zien? Omdat deze ontdekking ons dichter bij het échte antwoord brengt op de vraag of we alleen zijn. En het is dichterbij dan je denkt. Veel van de "bewoonbare" planeten die we tot nu toe vonden, waren veel te ver weg of draaiden rond inferieure sterren. Maar deze heeft een paar verrassende overeenkomsten met onze eigen blauwe knikker.
Het verborgen signaal: hoe we hem vonden
Deze vondst is geen toevalstreffer. Het begon met oude data van de NASA Kepler-telescoop van de K2-missie. Denk aan een enorme berg ruis waar een naald in verborgen ligt. Wat ze vonden, was een minuscule, maar perfecte dip in het licht van de ster HD 137010.
Dit fenomeen heet de transitmethode. Het is alsof je een lamp bekijkt en er af en toe een mug voor langs vliegt. De dip duurde precies tien uur. In mijn praktijk zie ik vaak dat de meest cruciale ontdekkingen schuilen in de kleinste afwijkingen.
De vreemde gelijkenis met onze Aarde
De eerste reactie van het onderzoeksteam, geleid door Dr. Alexander Venner, was dan ook ongeloof. Maar na dubbel- en driedubbelchecken stond het vast. Hier zijn de feiten die HD 137010 b interessant maken:
- Grootte: Ongeveer 6% groter dan onze Aarde. Een echte "aardse" omvang.
- Jaarlengte: De omlooptijd is bijna één jaar, net als bij ons. Dat betekent een stabiel ritme.
- Nabijheid: 146 lichtjaar is in astronomische termen een slok op een borrel. Kepler-186f, een andere bekende kandidaat, staat vier keer zo ver weg.
De koude douche: is het écht leefbaar?
Oké, hij is aards van formaat en ritme, maar hier komt de wending. Je zou denken dat een planeet rond een zon-achtige ster perfect is, maar de ster HD 137010 is koeler en zwakker dan onze eigen zon. En dat heeft serieuze gevolgen voor de oppervlaktetemperatuur.
Dr. Chelsea Huang bevestigde dat de temperatuur schattingen rond de -70 graden Celsius liggen, of zelfs kouder. Dat is ijsrijp en Mars-achtig, zelfs als hij zich in de zogenaamde bewoonbare zone bevindt.
Het klinkt nu misschien als een Russische winter, maar er is een nuance die veel mensen missen: onder een dikke ijskap kan vloeibaar water – de sleutel tot leven zoals wij dat kennen – nog steeds bestaan. Denk aan de manen van Jupiter.
Wat nu? Het praktische advies voor de ruimtevaartenthousiast
De wetenschappers noemen HD 137010 b nog een "planetenkandidaat". Er is bewijs, ja, maar geen definitieve bevestiging. Dit brengt ons bij het volgende belangrijke punt dat jij moet weten:
Stap 1: Wacht op de volgende generatie telescopen. Alleen de volgende, krachtigere instrumenten kunnen spectroscopisch de atmosfeer ontleden. Dit is de 'grootvader' van een zoektocht.
Stap 2: Focus op het licht. Omdat de ster relatief helder is (vergeleken met veel andere exoplaneet-sterren), wordt HD 137010 b nu een prioriteit. Het is de meest toegankelijke kans om snel een atmosfeer te analyseren.
De truc: Vergelijk de helderheid van de ster met iets herkenbaars. Als je kijkt hoe ver de sterren verwijderd zijn; 146 lichtjaar is vergelijkbaar met wanneer je een lantaarnpaal in Amsterdam zou bekijken vanaf de Grote Markt in Antwerpen. Dichtbij genoeg om details te zien, ver genoeg om het spannend te houden.
Deze nieuwste ontdekking is geen bewijs dat we buren hebben die klaarstaan voor de koffie, maar het is een ongelooflijk geruststellende stap. We vinden deze werelden niet meer in de uithoeken van de Melkweg, maar om de hoek.
Wat denk jij: is een planeet met een temperatuur van -70°C een plek waar we ooit voet aan wal zouden kunnen zetten, of is de hoop op aardse gelijkenissen beter gericht op degenen die nóg dichterbij zijn?
