Heb je het gevoel dat je de mooiste gebeurtenissen in het universum net mist? Gisteravond weer een nieuwsbericht gescrold vol prachtige beelden van de ruimte, en je realiseerde je dat je de echte show al gemist had. Hier is het goede nieuws: je kunt de komende nacht een astronomische gebeurtenis zien die dit jaar zijn hoogtepunt bereikt, zelfs met de lichtvervuiling van onze steden.
Op dit moment staat Jupiter in een perfecte positie. Wij zien dit als een zeldzame kans, want alleen op dit specifieke moment zal de reuzenplaneet zo helder en groot aan onze hemel verschijnen. Als je dit mist, moet je wachten tot volgend jaar. Tijd om je stoel op de veranda klaar te zetten.
Jupiter: helderder dan alle sterren
Wat gebeurt er precies? Astronomen noemen dit de 'oppositie'. Simpel gezegd: de Aarde staat precies tussen de Zon en Jupiter in. Dit zorgt ervoor dat Jupiter volledig verlicht wordt door de zon, alsof je een schijnwerper recht op een object richt.
Ik merkte bij eerdere opposities dat mensen vaak denken dat ze een telescoop nodig hebben. Dat is zonde, want op dit punt is Jupiter de op twee na helderste 'ster' in de lucht.
- Alleen de maan en Venus zijn feller. Jupiter wint het van elke andere ster.
- Zelfs vanuit de drukke binnenstad, met al dat kunstlicht, is hij verrassend makkelijk te zien met het blote oog.
- Hij komt op zodra de zon ondergaat en blijft tot de ochtend gloed zichtbaar.
De kleinste afstand dit jaar
Het is niet alleen de helderheid die telt. Jupiter is momenteel ook op het dichtstbijzijnde punt bij ons voor 2026 (ongeveer 632 miljoen kilometer). Dit klinkt enorm, maar in astronomische termen is het een steekje dichterbij. Hierdoor lijkt de planeet net een tikje groter in je verrekijker.
Dit is de truc: combineer de maximale helderheid met de grootste schijnbare grootte. Dit maakt het de absolute topnacht voor amateur-astronomen én nieuwsgierigen.
Wat je nu moet doen (de praktische tip)
Veel mensen maken de fout om direct naar hun zolder te rennen voor een oude, stoffige telescoop. Dit is niet nodig. Voor de oppositie heb je vooral een beetje geduld en de juiste plek nodig.
De beste tip die ik kan geven: kijk minimaal 15 minuten naar het oosten nadat de zon verdwenen is. Je ogen moeten wennen aan de duisternis om de minder heldere sterren te negeren en de zonnebril-helderheid van Jupiter op te pikken.
Wij Nederlanders zijn vaak praktisch, dus hier is nog iets: als je een balkon hebt, richt je aandacht dan op het oostelijke deel van de horizon. Dit moment is zo krachtig dat je er een perfecte foto van kunt maken met je moderne smartphone, mits je de nachtmodus activeert.
Onthoud: de volgende kans op zo’n perfecte omstandigheden is pas in februari volgend jaar. Gooi die avond dus je afwas even uit, pak een kop thee en richt je blik omhoog. Zodra je die heldere stip ziet, weet je dat je de kosmische jackpot hebt geraakt.
Ben jij van plan vanavond naar buiten te gaan om Jupiter te spotten? En welke andere planeten vind jij het mooist om naar te kijken?
