We kennen Mars als die rode, dorre rots in de nachtelijke hemel – een plek waar leven ondenkbaar lijkt. Maar wat als ik je vertelde dat onze hele perceptie verkeerd is? Nieuw onderzoek suggereert dat onze buurplaneet ooit een oceaan-bedekte, blauwe wereld was, vergelijkbaar met de vroege aarde.
Dit is geen sciencefiction; er zijn nu harde, visuele bewijzen gevonden die dit idee ondersteunen. Als je je afvraagt hoe zo'n radicale verandering kon plaatsvinden, lees dan verder. De implicaties reiken verder dan alleen Mars.
De rode leugen: Wat de satellieten écht onthulden
Wetenschappers van de Universiteit van Bern hebben de meest gedetailleerde kaarten van het Marsoppervlak ooit geanalyseerd. Ze keken niet naar de oppervlakkige rode roest, maar naar de structuren die dieper in het landschap verborgen liggen.
Wat ze zagen, doet denken aan de rivierdelta’s hier op aarde. En dat is cruciaal. Op aarde ontstaan delta’s alleen waar rivieren hun sediment direct storten in een groot, stilstaand waterlichaam, zoals een oceaan of meer.
De verrassende ontdekking in Valles Marineris
De focus lag op het zuidoosten van de Coprates Chasma, een deel van het enorme Valles Marineris canyonsysteem. Hier vonden ze wat lijkt op fan-delta's. Dit zijn die unieke, waaiervormige afzettingen van puin en zand aan de rand van watermassa's.
Ignatius Argadestya, een van de promovendi die dit onderzoek leidde, merkte op dat de beelden zo scherp waren dat je bijna de bergen en dalen kon aanwijzen, net als thuis. Wat ze vonden was:
- Bewijs van stromend water over lange perioden.
- Mineralen die wijzen op langdurige interactie met vloeibaar water.
- Een oceaan die, op zijn minst, zo groot moet zijn geweest als de huidige Noordelijke IJszee.
Waarom dit belangrijk is voor het leven zoals wij dat kennen
Professor Fritz Schlunegger benadrukt dat eerdere theorieën over Marswater vaak gebaseerd waren op indirecte argumenten. Nu hebben ze harde geologische knelpunten gevonden die wijzen op een oceanische schaal.
Dit brengt ons bij de hamvraag: als er zo’n enorme hoeveelheid vloeibaar water was, hadden we dan ook leven kunnen hebben? De omstandigheden waren er in ieder geval voor een lange tijd. Voor drie biljoen jaar geleden was Mars een veel gastvrijere plek dan we dachten.
Het vreemde is dat deze oude structuren nu bedekt zijn met duinen die door de wind zijn gevormd. De tijd heeft de bewijzen grotendeels weggewuifd, maar de geologie heeft het vastgelegd.
Wat we nu nog moeten oplossen
Het feit dat water op een planeet kan verdwijnen – een les die we hier in Nederland, met onze strijd tegen zeespiegelstijging, maar al te goed kennen – maakt deze vondst extra relevant. Wat is er met al dat water gebeurd?
Het is nu zaak om de mineralogische samenstelling van die oude bodems te onderzoeken. Argadestya wil precies weten welke verwering er heeft plaatsgevonden. Dat is de sleutel tot het begrijpen van het klimaatverlies.
De volgende keer dat je de nacht in kijkt en de roodbruine stip ziet, bedenk dan: je kijkt naar wat ooit de tweede blauwe planeet in ons zonnestelsel was. Fascinerend, toch?
Wat denk jij: zou er daadwerkelijk microbieel leven zijn ontstaan op Mars toen het nog nat was? Of is de atmosfeer te snel verdwenen om het te laten gebeuren?
