Heb je ooit het gevoel gehad dat de gezondheidszorg te algemeen is, alsof je maar één van de velen bent? Wetenschappelijke doorbraken lijken vaak ver weg, iets voor academici in grote steden. Maar wat als ik je vertel dat een kleinschalig bedrijf uit het zuiden van Spanje de nationale wetenschapskaart compleet aan het herschrijven is, puur door slimme genetica?
Dit is geen lokaal projectje meer. Het bedrijf, ConGen, zit plotseling tussen de nationale top 101 meest innovatieve scale-ups. Dat is indrukwekkend, zeker als je bedenkt dat de complexiteit van ons DNA nu praktisch en persoonlijk wordt gemaakt voor iedereen in Nederland – en daarbuiten.
De sprong van Alcalá la Real naar Nationale Ster
ConGen, geworteld in Jaén, heeft de afgelopen vijf jaar gewerkt aan iets wat velen als sciencefiction beschouwen: het vertalen van complexe genoomtaal naar bruikbare gezondheidsadviezen. De oprichtster, María del Carmen Garrido, geeft toe dat de erkenning als Top 101 Spain Up Nation ’n beetje als een verrassing kwam.
Ze dienden de aanvraag in, net als voor vele andere prijzen, en vergaten het bijna. "Toen ze ons belden, wisten we nauwelijks meer dat we ons hadden aangemeld," aldus Garrido. Maar dit is precies het moment waarop ze het nodig hadden: om het merk te consolideren en de deuren verder te openen.
Waarom genetisch advies in Nederland nog zo 'nieuw' is
In veel landen lopen ze al decennia voorop met genetische consultaties. Garrido ziet in Spanje een groot gat. Er zijn simpelweg te weinig professionals die dit ingewikkelde vakgebied kunnen uitleggen aan de 'gewone' mens. De wetgeving loopt ook vaak achter.

Dit is waarom hun werk zo belangrijk is: genetische informatie is geen luxe. Het is preventieve actie. Denk aan al die keren dat je arts koos voor medicatie X, maar medicatie Y veel beter bij jouw metabolisme had gepast.
- Preventie is het nieuwe genezen: Wat zegt jouw DNA over je risico op bepaalde aandoeningen?
- Dieet en Levensstijl: Je kunt een voedingsschema volgen dat 'algemeen gezond' is, maar jouw genen vereisen misschien een andere aanpak.
- Medicijnrespons:** Weten of je bepaalde medicatie snel of langzaam afbreekt.
De slimme truc: AI als persoonlijke notulist
Je zou denken dat een bedrijf dat zo diep in menselijke biologie zit, continu met microscopen bezig is. Maar een van de krachtigste tools van ConGen is... kunstmatige intelligentie. Dit is waar de échte innovatie zit die hen boven de concurrentie plaatst.
AI helpt hen niet bij de diagnose zelf, maar bij het voorbereidende werk. Denk aan het doorploegen van duizenden publicaties en patiëntdata. Dit is het cruciale inzicht: AI neemt het repetitieve werk over, waardoor de consultants tijd overhouden voor wat echt telt.
Ik merkte op dat ze hierdoor menselijker worden in hun consultaties. Geen uren typen tijdens het gesprek met de patiënt. Ze kunnen écht focussen op de persoon voor hen, alsof ze een kopje koffie drinken in plaats van een intakeformulier in te vullen.

Wat dit betekent voor jouw gezondheid (zeker als je in Nederland woont)
Hoewel ConGen haar Spaanse wortels koestert, bieden ze online consultaties aan door heel Europa. Hoe pas je dit toe in jouw leven, ver weg van hun hoofdkwartier in Granada?
De sleutel ligt in de preventieve disciplines die ze beoefenen: reproductieve genetica, farmacogenetica, en nutrigenetica. Dit is meer dan alleen een DNA-kitje kopen. Het is een diepgravend advies.
Praktische Stap: Zo maak je je DNA-informatie bruikbaar (zelfs zonder hun directe consult)
Als je al een genetische test hebt laten doen – misschien via een consumententest – bekijk dan specifiek de rapporten over B-vitaminen of vetmetabolisme. Zoek naar een gespecialiseerde *nutrigeneticus* in jouw regio die niet alleen de data geeft, maar ook de vertaalslag maakt naar je boodschappenlijstje voor de Albert Heijn.
De technologie van ConGen (die ze ook gebruiken voor projecten gefinancierd door de EU, zoals niet-invasieve prenatale testen) bewijst dat de toekomst van gezondheidszorg hyper-gepersonaliseerd is. Dit is de 'insider vibe' waar de markt op wacht.
Dit Jaense bedrijf verovert de wetenschappelijke top, wat laat zien dat innovatie niet aan geografische grenzen gebonden is. Wat vind jij: zou de overheid meer moeten investeren in het toegankelijk maken van genetica voor iedereen?