Je wilt rustig op het strand liggen in Hà Tĩnh, misschien zelfs even de zee in, maar dan zie je het: de golven hebben een verontrustende, dieprode kleur. De gedachten schieten direct naar vervuiling of een ecologische ramp. Dit is het moment waarop je je afvraagt of je de lokale autoriteiten kunt vertrouwen.
Ik zag de beelden en net als velen dacht ik eerst aan een slecht teken. Maar na grondig onderzoek bleek de oorzaak verrassend natuurlijk, al is het fenomeen zelf allesbehalve alledaags. Voor degenen die zich zorgen maken over hun volgende strandvakantie: dit is waarom het water nu rood is, en waarom je je er (meestal) geen zorgen over hoeft te maken.
De schokkende kleur die iedereen deed opschalen
De rode kleur is geen fictie; hij was echt prominent aanwezig in gebieden zoals Thiên Cầm en Cẩm Nhượng. Natuurlijk veroorzaakt dit direct paniek. We zijn in Nederland gewend aan een rustige Noordzee, dus een felrood wateroppervlak is een vreemde gewaarwording. Ik heb de officiële rapporten erbij gepakt om te zien wat er werkelijk aan de hand was.
Het mysterieuze 'bloeiende' fenomeen
De experts zijn het eens: dit is een fenomeen dat bekendstaat als algenbloei, of, zoals de volksmond het noemt, 'rode vloed'. Dit gebeurt wanneer minuscule micro-organismen, in dit specifieke geval de Noctiluca scintillans, exponentieel groeien in dichtheid.
- Deze dinoflagellaten scheiden een pigment af dat het water diep oranje tot rood kleurt.
- Het komt vaak voor in kustgebieden met veel stroming, zoals zeestraten of nabij riviermondingen, wat de locaties in Hà Tĩnh verklaart.
- Het is een jaarlijks terugkerend patroon, hoewel de intensiteit kan variëren.
Wat de metingen écht vertellen
De natuurlijke verklaring is één ding, maar wat betekent dit voor de waterkwaliteit? Veel mensen zijn bang dat dit wijst op ernstige industrieel afvalwater. Gelukkig wijzen de metingen van de lokale instanties op iets anders.
Ik heb de testresultaten vergeleken met de nationale normen voor zeewaterkwaliteit, specifiek gericht op het beschermen van het onderwaterleven en de menselijke gezondheid. En hier komt de verrassing:
Alle gemeten parameters weken nauwelijks af van de aanvaardbare grenswaarden.
Dit is cruciaal. Het betekent dat, ondanks de visueel alarmerende kleur, de basischemie van het water relatief stabiel bleef. Het is alsof de zee even een tijdelijke, felgekleurde make-up draagt, zonder dat dit direct de ‘gezondheid’ van het ecosysteem ondermijnt.
Het nuanceverschil dat iedereen mist
Veel lezers zien ‘rode zee’ en denken automatisch aan de dodelijke algenbloei die je bijvoorbeeld in Aziatische kweekgebieden ziet. Maar de Noctiluca scintillans staat erom bekend dat deze minder giftig is dan sommige andere soorten die onze kusten teisteren. Ze produceren geen ernstige toxines voor de mens.
Het is een beetje als het verschil tussen een schilderij van Rembrandt en een snelle graffiti-tag. Beide bevatten veel kleur, maar de impact en de chemische samenstelling zijn totaal verschillend. De provinciale monitoring van de afgelopen jaren bevestigt dat dit patroon (laag niveau, geen afwijkingen) vaker voorkomt.
Wat moet je nu als bezoeker doen?
Als expert raad ik je aan om niet direct je zwembroek in de kast te laten. De rode gloed is spectaculair, maar er zijn een paar scenario's waar je rekening mee moet houden:
- Vermijd direct contact als je huid gevoelig is. Hoewel niet toxisch, kunnen grote hoeveelheden algen lichte irritatie veroorzaken, net als zand dat in je ogen komt.
- Denk aan de vissen. Hoewel deze specifieke algen niet dodelijk zijn voor de vissen, kan een overmaat aan organisch materiaal (wanneer de bloei afsterft) lokaal de zuurstofniveaus tijdelijk beïnvloeden.
- Check de lokale meldingen. Voordat je gaat zwemmen, check altijd de lokale waarschuwingsborden bij de badzones. Zij zijn het snelst op de hoogte als er, uitzonderlijk genoeg, wél iets misgaat.
Kortom, de rode zee bij Hà Tĩnh is momenteel meer een visueel spektakel dan een ecologische crisis. Het is een krachtige herinnering hoe dynamisch de natuurlijke omgeving soms kan zijn, zelfs hier in de buurt van de drukke kustlijnen.
Heb jij weleens zoiets vreemds in het Nederlandse kustwater gezien? Deel je ervaring hieronder; ik ben benieuwd naar jullie observaties!
