Stel je voor: een plantensoort die sinds 1896 nergens meer is gezien. Botanici wereldwijd dachten dat hij voorgoed verdwenen was, alsof hij nooit echt bestaan had. Nu, na meer dan een eeuw wachten, hebben Thaise parkwachters een ongelooflijke vondst gedaan op onbegaanbare kalkstenen kliffen.
Dit is geen klein nieuwsfeitje; het is een wereldwijde sensatie in de plantkunde. Het feit dat deze soort plotseling weer opduikt, impliceert dat onze beschermingszones misschien wel beter werken dan we dachten. Maar waarom duurde het zo lang voordat iemand hem weer zag, en wat betekent dit voor de bergachtige regio's waar je in Nederland misschien wandelspullen koopt?
De plant die de geschiedenisboeken in ging als 'verdwenen'
De plant in kwestie heet Coleus tomentifolius, maar staat in de volksmond bekend als ‘Hoo Hǔěa Bai Khǒn’ (ongeveer: 'Harige Tijger-oorblad'). De laatste officiële waarneming dateert van 1896 door een Britse botanicus in de provincie Phang Nga.
Hier is het vreemde: na die eerste ontdekking dook hij nergens meer op. Het enige bewijs was een enkel, gedroogd exemplaar dat zorgvuldig werd bewaard in een herbarium in Singapore. Dit is vergelijkbaar met het vinden van bijvoorbeeld een zeer specifieke, bijna mythische paddenstoel in de bossen nabij de Veluwe, jaren nadat iedereen de hoop had opgegeven.
Hoe de herontdekking plaatsvond: een bijna onmogelijke taak
Het was geen kwestie van simpelweg rondkijken. Het onderzoeksteam van het Thaise Department of National Parks maakte gebruik van gespecialiseerde technieken. Ze moesten werken op steile, gevaarlijke kalksteenwanden.
Het vereiste gereedschap was niet een schep, maar lange stokken om het monster voorzichtig naar beneden te vissen. Denk aan het bereiken van een kleine, ongerepte richel hoog boven de Zaanse Schans – het is pure noodzaak en precisie vereist.
Wat we nu weten over de 'Tijger-oorplant'
Toen de onderzoekers de monsters eenmaal hadden veiliggesteld en geanalyseerd, bevestigden ze: dit was hem. De plant manifesteert zich als een compacte, vlezige struik, bedekt met dichte haartjes die hem waarschijnlijk helpen overleven in de barre omstandigheden van de kliffen.
- Uiterlijk: De bladeren zijn dicht behaard aan beide zijden, wat een unieke textuur geeft.
- Bloemen: Ze produceren kleine, discreet wit-roze bloemen aan de toppen van de stengels.
- Classificatie: Hoewel hij eerder in een ander geslacht werd geplaatst, corrigeerde de moderne fylogenetica zijn plek in het *Coleus*-geslacht.
De onverwachte les voor jouw lokale groene ruimte
Dit succesverhaal is direct gekoppeld aan het behoud van kalksteenecosystemen. In Nederland zijn dit vaak onopvallende stukjes natuur, maar in Thailand vertegenwoordigen ze cruciale, onontdekte schuilplaatsen voor zeldzame soorten.
Het departement heeft nu een duidelijke strategie: onderzoek de leefgebieden van de plant verder uitbreiden. Dit omvat niet alleen bescherming, maar ook onderzoek naar de ecologische functie en het potentieel voor duurzaam gebruik—denk aan mogelijke medicinaal gebruik, al is dat nog toekomstmuziek.
De onverwachte les voor ons is dat de natuur nog steeds verborgen juwelen bewaart, zelfs op plekken waarvan we dachten dat we ze al eeuwen in kaart hadden gebracht.
De toekomst van deze 130-jarige comeback
De herontdekking bevestigt de uitzonderlijke biodiversiteit van het kalksteenlandschap in Thailand. Het geeft biologen wereldwijd een broodnodige boost van optimisme. Het is een overwinning voor het behoud.
Wat mij het meest opvalt is hoe overleven afhangt van ontoegankelijkheid—deze plant kon alleen overleven omdat hij 130 jaar lang te moeilijk was om te bereiken. Een harde les voor iedereen die denkt dat we de natuur al volledig gedomineerd hebben.
Wat is de laatste zeldzame soort in jouw regio die bijna als uitgestorven werd beschouwd, maar onverwacht terugkeerde?
