Je stelt een simpele vraag aan ChatGPT over je vakantie in de bergen, en plotseling krijg je een directe, gesponsorde aanbeveling voor een afgelegen hotelkamer te zien. Klinkt dit als sciencefiction? Helaas, dit is de nieuwe realiteit. OpenAI, de makers van ChatGPT, kondigen aan dat ze advertenties gaan testen in de gratis versie van hun AI-assistent in de VS.
Als je dacht dat je de digitale reclame-invasie tijdelijk ontvluchtte door naar AI te gaan, dan is er slecht nieuws. Deze verschuiving is cruciaal, want het markeert de inzet van grote techbedrijven op het monetariseren van hun gratis gebruikers. Dit is veel meer dan een pop-up; dit voorspelt een complete herschikking van hoe we met AI omgaan, vergelijkbaar met de strijd die sociale media al jaren voeren.
De ‘Slimme’ Nieuwe Reclame: Geen Pop-ups, Maar Integratie
Vergeet de banners die je gewend bent van oudere websites. De reclame binnen AI zoals ChatGPT werkt subtieler en, eerlijk gezegd, een stuk effectiever. Het gaat niet om het onderbreken van je taak, maar om het worden van de taak.
Neem het voorbeeld dat OpenAI zelf gaf: je vraagt naar een reisbestemming, en direct onder het antwoord (over bijvoorbeeld Santa Fe) verschijnt een uitnodiging om te ‘chatten’ met een lokaal hotel. Wat ze hier doen, is slim:
- Contextueel Relevant: De advertentie verschijnt alleen als het nuttig lijkt voor de gebruiker die op dat moment een reis plant.
- Interactief: Het is geen statische banner; je wordt teruggestuurd naar een conversatie met het bedrijf.
- De Insider Vibe: Het voelt minder als reclame en meer als een 'nuttige tip' van een mede-gebruiker.
Waarom je je zorgen moet maken als Nederlander
Hoewel deze tests nu in de VS beginnen, is de adoptie door grote techplatforms bijna altijd snel. Als je gewend bent om in Google of ChatGPT snel een oplossing te vinden voor dagelijkse dingen – of het nu gaat om het vinden van de beste koffiezetapparaat of het opstellen van een e-mail aan je VvE – moet je voorbereid zijn.
Wij zagen dit al bij Google, waar de directe integratie van AI-antwoorden soms de traditionele zoekresultaten verdringt. De grote vraag is: wie betaalt de rekeningen voor deze snelle antwoorden? Het antwoord is nu duidelijk: jij, via je aandacht en je klikgedrag.
Het Grote Vertrouwensspel: Wat gebeurt er met onze Data?
Een van de grootste angsten bij de introductie van advertenties in AI is het verlies van neutraliteit. Als een model commerciële belangen krijgt, hoe objectief is het antwoord dan nog?
OpenAI beweert dat ze "Principes van Vertrouwen" hebben opgesteld. Klinkt goed, maar ik heb mijn twijfels. In mijn praktijk zie ik dat zodra er geld op tafel ligt, transparantie vaak de eerste is die sneuvelt. We moeten oppassen dat onze AI niet langzaam verandert in een geavanceerde, gepersonaliseerde verkoopmachine.
Een praktisch advies voor nu: Blijf kritisch bij de eerste resultaten die een AI je geeft als je op het punt staat een aankoop te doen. Kijk kritisch of er een *sponsor* bij staat. Dit is de nieuwe 'gele' toets die je moet leren lezen.
Het is een kwestie van tijd voordat de gratis basisversies minder 'gratis' aanvoelen. Waar ben jij het meest bang voor: dat de antwoorden bevooroordeeld worden, of dat je straks écht moet gaan betalen voor de beste versie?
