Kijkend naar de vogels in uw lokale park, is de kans groot dat u een vogel ziet die u direct associeert met de lentezon: de merel. Maar wat als ik u vertel dat er in de koudere maanden een dubbelganger rondzweeft die velen voor de merel aanzien, terwijl het een heel andere, veel minder geziene gast is?
Deze gast, die we van herfst tot lente in Nederland kunnen spotten, lijkt sprekend op zijn bekende neef, maar het identificeren ervan kan u een verrassend inzicht geven in onze lokale fauna. Veel bezoekers van stadsparken missen deze vogel volledig achter de bekende geluiden.
De undercover-vogel: Uiterlijkheden die tellen
De vogel waar we het over hebben, lijkt qua postuur en grootte sterk op de merel (Turdus merula). Het is gemakkelijk om een fout te maken als u er vluchtig naar kijkt, vooral als u op zoek bent naar de bekende zang. Maar let op, want de details verraden de ware identiteit.
Twee cruciale verschillen
De meest betrouwbare kenmerken om deze vogel te onderscheiden van onze vaste bewoner zijn subtiel, maar cruciaal. Als u deze eenmaal kent, zult u ze overal in de wijk opmerken.
- De oogring: Het duidelijkste teken is de opvallende, lichte oogring die deze vogel bezit – iets wat de merel mist.
- De oksels: Kijk goed naar de ‘armpits’ (oksels) als de vogel vliegt of zijn vleugels spreidt. Deze hebben een opvallend roodachtige tint.
Ik heb gemerkt dat veel mensen zich focussen op de borstkleur, wat misleidend kan zijn. Het zijn echt die **lichte oogstrepen en de roodachtige onder de vleugels** die het bewijs leveren.
Waar komt deze wintergast vandaan?
Deze vogel is geen lokale broeder. Hij nestelt voornamelijk in Noord- en Noordoost-Europa. In de Alpen zijn er kleine, geïsoleerde populaties, maar voor ons in de Lage Landen is hij puur een wintergast.
In zijn broedgebieden eet hij voornamelijk ongewervelden. Maar wanneer hij naar ons trekt zodra de bodem bevriest, schakelt hij – net als sommige van zijn verwanten – over op een dieet van bessen en vruchten.
Hoe u ze nu kunt spotten in uw omgeving
In Nederland zien we deze vogel meestal alleen. Hij voegt zich zelden bij groepen, in tegenstelling tot bijvoorbeeld de koperdief. Hij zoekt voedsel op de grond, vaak in halfopen landschappen.
De truc is om de plekken te verkennen waar de merel minder vaak komt.
In tegenstelling tot de merel, die vaak in de drukte van de tuin zit, heeft deze soort een voorkeur voor:
- Bosranden en parken met dichte struiklaag (vooral in de stadse parken waar de bessenstruiken staan).
- Soms dicht bij waterpartijen of in de buurt van oude boomgaarden.
- U treft ze vaak aan tussen de kramsvogels (zoals de zanglijster), maar let op die lichte oogring!
Hij trekt in grote aantallen over ons land in de herfst, maar een klein deel besluit om bij ons de winter door te brengen. Vindt u er een? Dan heeft u een klein stukje Scandinavië in uw achtertuin!
Heeft u deze winter al zo’n onverwachte bezoeker met die opvallende oogstreep gezien in uw lokale winkelcentrum of stadspark? Deel uw ervaringen, want veel mensen denken nog steeds dat het gewoon een merel is!
