U kent ze vast wel: die vogels die je ziet tijdens een wandeling langs de sloot, maar die plotseling lijken te verdwijnen zodra u dichterbij komt. Dan is er die ene vogel, de bos- of veldsnippe, wiens geluid letterlijk verwarrend is. Het klinkt namelijk verdacht veel alsof er in de Nederlandse polder een geit staat te mekkeren.
Dit is geen grap. Ornithologen zijn momenteel druk bezig om het Mnišské louky (Vogelpark nabij Česká Lípa) flink uit te breiden, specifiek om dit zeldzame en lastig te spotten dier een betere kans te geven. Het gaat om een uitbreiding van maar liefst vijf hectare waar men jarenlang van droomde.
De 'Geitenmelker' als focuspunt
De vogel in kwestie is de Bokje (in het Tsjechisch de bekasina otavní, of de Gronia). Dit is een typische weidevogel die zich het liefst verschuilt in drassige, hoge begroeiing. Ze zijn meesters in camouflage; je ziet ze zelden.
Wat ze wél verraden, is hun geluid. Het geluid van de bokje is zo uniek dat het vaak verward wordt met een kleine, nukkige geit. Dit is een dier dat langzaam terrein verliest door moderne landbouwpraktijken.
Waarom die 5 hectare zo cruciaal is
Volgens Josef Rutterle, ornitholoog en beheerder van het park, was de aankoop van deze grond een flinke financiële en logistieke stap. Vijf hectare is een enorme slag voor zo'n natuurgebied.
De nieuw verworven grond ligt voornamelijk in het westelijke deel van het park. Wat deze plek zo speciaal maakt, is dat het van nature drassig is en niet te open, precies de ideale kweekkamer voor de Bokje.
- Minder openheid: Biedt schuilplaats en bescherming tegen roofvogels.
- Natuurlijke vochtigheid: Cruciaal voor het voeden van de insecten waarop de vogel jaagt.
- Grootte telt: Een groter aaneengesloten gebied verhoogt de voortplantingskans.
Het domino-effect van natuurbeheer
U zou denken: je doet iets voor één vogel, dus alleen die vogel profiteert. Maar in de natuur werkt het zelden zo lineair. Het is het mooie van ecologie: je helpt er altijd meer mee dan je van plan was.
Rutterle legde uit dat ze bijvoorbeeld ook zien dat Kraanvogels (die grote grijze prachtexemplaren) de nieuw aangekochte velden nu gebruiken om te foerageren. Ze zoeken er rustig hun kostje bij elkaar.
Dit toont aan hoe belangrijk het is dat parkbeheerders hun eigen grond bezitten. Wanneer je grond bezit, kun je het ecologisch beheer exact afstemmen op de behoeften van de soort, in plaats van afhankelijk te zijn van pachtcontracten of de wensen van een commerciële boer.
De beste tip: Eigenaarschap boven alles
Als u beheerder bent, is de boodschap duidelijk: bezit is macht. Alleen door eigenaar te zijn, kunt u de nodige structurele veranderingen doorvoeren, zoals het bewust nat houden van bepaalde percelen gedurende het jaar.
Als kleine tip voor de fanatieke natuurliefhebber die in de omgeving woont: als u de stilte hoort verbreken door een geluid dat verdacht veel lijkt op een verwarde labrador die probeert een geit na te doen, blijf dan rustig staan. U luistert waarschijnlijk naar een van de meest zeldzame bewoners van het park.
Wat is uw meest onverwachte geluid dat u ooit in de natuur hoorde? Heeft u ooit een dier gehoord dat totaal niet paste bij de omgeving?
