Het klinkt bijna als een fabeltje: een vissoort die bedreigd was, komt langzaam terug de bergen in. Maar de Taiwanese Atlantische zalm (Oncorhynchus masou formosanus) is geen fabeltje; het is een wonder van doorzettingsvermogen. Recent onderzoek bracht een schokkende telling naar buiten: er zijn nu bijna 16.020 exemplaren in het wild.
Waarom is dit belangrijk? Omdat deze cijfers bewijzen dat jarenlange, gerichte inspanningen eindelijk vruchten afwerpen. Dit succesverhaal is geen gelukstreffer; het is het resultaat van slimme strategieën die andere natuurbehouders met argwaan bekeken. Je moet weten welke stappen dit mogelijk hebben gemaakt voordat we denken dat de kous af is.
De telling: stabiel, maar niet juichend hoog
Tussen juni en oktober vorig jaar voerden experts van het Shei-Pa National Park monitoring uit. Geen storm of aardbeving leek de populatie significant te destabilen. De telling kwam uit op ongeveer 16.020 exemplaren. Dit is historisch gezien de derde hoogste telling ooit.
Veel conservatieprojecten zien hun aantallen juist spectaculair pieken en daarna kelderen. Wat hier opvalt, is de stabiliteit. Dit is de harde realiteit van serieuze natuurbescherming. Het gaat niet om een éénmalige boost, maar om draagkracht.
Efficiëntie in de lucht: de helikopterhulp
Een van de meest verrassende veranderingen vorig jaar was de logistiek. Voorheen was het plaatsen van jonge zalmen in afgelegen stroomgebieden een zware, arbeidsintensieve klus die uren duurde en het risico op stress en sterfte verhoogde.
In september pakten ze het anders aan. In samenwerking met een luchtvaartbedrijf werden de jonge vissen voor het eerst per helikopter gedropt in de bovenloop van de Sijielan-rivier. Dit verkortte de kritieke transporttijd drastisch.
- Snellere aankomst in de ideale habitat.
- Minder menselijke verstoring van de omgeving.
- Hogere overlevingskansen voor de nakomelingen van deze nationale schat.
Meer dan alleen vissen: het ecosysteem telt
Experts realiseerden zich dat je een vis niet kunt redden zonder de rivier waarin hij leeft. Ze schakelden ecologen, hydrologische experts en zelfs koolstofvastleggingsexperts in om de hele omgeving van de Qijiawan-beek te analyseren.
De verrassende rol van de beekbodem
Wat ze ontdekten over de wetlands van de Qijiawan-beek is cruciaal voor ons begrip van bergstromen. De beek functioneert vooral als een ‘regulator’ van koolstof.
Wat betekent dit in de praktijk? Het is alsof de beek de CO2 die hij opneemt en afgeeft perfect in balans houdt. Het is geen actieve koolstofput, maar het zorgt voor een vitale, stabiele omgeving—een soort natuurlijke luchtverversing voor het lokale ecosysteem.
Van wetenschap naar de straat: onderwijs is de sleutel
Wetenschappelijk werk alleen redt geen soort. De overheid pakt dit slim aan door de resultaten direct om te zetten in publieke educatie. Ze organiseren jaarlijks het ‘Zalm 123’ programma.
Ik zag de foto's van de deelnemers van de 2025 sessies (330 mensen). Wat mij opviel, is dat ze niet alleen vertellen *wat* er gebeurt, maar *hoe* ons gedrag de waterkwaliteit beïnvloedt. Dit klinkt misschien saai, maar het kweekt eigenaarschap.
De ultieme stap: de nieuwe 'Schatzalmkennisklaslokalen'
Er zijn plannen om dit jaar te starten met de bouw van een nieuw educatief centrum. Dit moet de verzamelplek worden waar wetenschap, genenbanken en educatie samenkomen. Zo wordt de cyclus van begrip en bescherming compleet.
Het vermogen van de Taiwanese Atlantische zalm om na decennia van menselijke druk stand te houden, is een les voor onze eigen leefomgeving. Welke regionale natuurparel in Nederland volgens jou het hardst een vergelijkbare, gerichte reddingsactie nodig heeft?
